5 maja 2019 – 200 rocznica urodzin Stanislawa Moniuszki

Dziś mija  200 lat od urodzin Stanislawa Moniuszki. Rok 2019 to rok Stanisława Moniuszki, co ustalił sejm Rzeczpospolitej 20. lipca 2018 roku na swoim 67. posiedzeniu. Stanisław Moniuszko urodził się 5. maja 1819 roku w majątku Ubiel koło Mińska w rodzinie ziemiańskiej.

Ojciec Czesław( uczestniczył w kampanii napoleońskiej), matka –  Elżbieta, z domu Madżarska. W 1830 roku państwo Moniuszkowie przenieśli się do Warszawy gdzie  pierwszymi nauczycielami kompozytora  byli:August Freyer – organista w kościele ewangelicko-augsburskim oraz  pianista i dyrygent Dominik Stefanowicz.

Ponieważ Szkoła Główna Muzyki została zamknięta po powstaniu listopadowym, Moniuszko musiał dalszego kształcenia szukać w Berlinie. Wyjechal tam w 1837 r. uczył się tam  pod kierunkiem Carla Friedricha Rungenhagena, dyrektora Towarzystwa Muzycznego Singakademie. Już wtedy mając niespelna 20 lat komponował. Jego pieśni, utwory na fortepian, fugi, kanony, kwartet smyczkowy były dobrze przyjmowane w środowisku muzycznym, a pieśni do  słów Adama Mickiewicza, wydane w Berlinie, zostały dobrze ocenione przez surowych krytyków muzycznych. Po trzech latach wrócił do Wilna w roku 1840 gdzie rozpoczynając samodzielne życie rodzinne, rozpoczął  pracę organisty w tamtejszym kościele św. Jana i dawał lekcji gry na fortepianie. Jednocześnie zorganizował amatorski zespół chóralny oraz orkiestrę z którymi podróżował dając koncerty. W Petersburgu poznał  znakomitego rosyjskiego kompozytora – Michaiła Glinkę, Aleksandra Dargomyżskiego, z którym bardzo się zaprzyjaźnił.

Halkę, najsłynniejszą Jego operę ukończył w połowie roku 1847 i próbował wystawić, niestety wtedy bezskutecznie w Warszawie. Natomiast udało się  pokazać dwuaktową cześć utworu utwór  w Wilnie w roku 1848. 11 lat później – 11 stycznia 1858 r. odbyła się warszawska premiera nowej, czteroaktowej wersji tej opery, przyjętej z ogromnym entuzjazmem przez publiczność i krytyków. Był to przełom w życiu kompozytora,  stał się sławny,  zostało mu powierzone stanowisko dyrektora opery warszawskiej. Szybko  powstawały jego następne opery: Hrabina (1859 r.), Verbum nobile (1860 r.) i Straszny dwór (1863 r.), którego premiera we wrześniu roku 1865, po klęsce powstania styczniowego. Wydźwiek patriotyczny utworu spowodował, ze po 3 przedstawieniach wladze carskie zakazły dalszego jej wystawiania. Kolejny sukces przyniosło mu trzy lata później wykonanie Sonetów krymskich skomponowanych w roku 1867 do wierszy Mickiewicza.  W 1868 i 1869 roku Halka została z wielkim powodzeniem wystawiona w Pradze i Moskwie. Stanislaw Moniuszko od 1864 r. w Instytucie Muzycznym w Warszawie. Zmarł nagle 4 czerwca 1872 r. w Warszawie. Uroczystości pogrzebowe stały się wielką manifestacją społeczną

Biogram napisany na podstawie informacji zawartych w tekście  pani dr Katarzyna Naliwajek-Mazurek, umieszczonych na stronie www.muzyka szkolna.pl